12 nguyên nhân phổ biến nhất của sự bí bách khi viết và cách "chữa trị"

Không biết viết gì? Luôn thấy mình viết không tốt? Không tự tin chia sẻ bài viết? Cảm thấy mắc kẹt với bài viết hay với chính sự nghiệp viết lách của mình?

Dưới đây là 12 nguyên nhân phổ biến nhất ngăn chặn sự tiến bộ của một cây viết/nhà văn và những lời khuyên của mình để khắc phục từng vấn đề.



Dạo gần đây có 2 câu hỏi mình thường xuyên nhận được từ học viên và những người quan tâm tới viết: 1 là "Lần đầu tiên chị coi mình là một cây viết khi nào?" và "Chị thường mắc kẹt/khó khăn ở đâu nhất khi mới bắt đầu viết lách?".


Mình đã nghĩ: Tôi biết tôi là một cây viết khi tôi thấy mình ngồi ở bàn làm việc của mình từ ngày này qua ngày khác, nhìn chăm chằm vào màn hình và suy nghĩ về chuyện mình sẽ viết gì. Và tôi thường mất thời gian nhất khi sa đà vào lướt web, đọc news feed từ mạng xã hội.


Mình không nhớ đã đọc cái này ở đâu, nhưng có một khái niệm là "học cách suy nghĩ", theo đó "học cách suy nghĩ" thực sự nghĩa là học cách làm thế nào để có thể kiểm soát những gì bạn nghĩ. Điều đó có nghĩa là bạn phải có ý thức và nhận thức đủ để lựa chọn mình cần chú ý tới điều gì, tập trung cho cái gì và chọn cách mình sẽ hành động.


Nói cách khác, mỗi người là kiến trúc sư với những suy nghĩ của riêng mình. Là một cây viết, một writing coach và cũng là một chuyên gia có background về tâm lý học, mình đã từng nhiều lần đưa ra những lý do khiến cho bản thân và nhiều cây viết khác bị mắc kẹt trong công việc của mình, không thể đi lên, không thể tiến bộ hoặc suy nghĩ sáng tạo về những gì sẽ làm tiếp sau đây trong những dự án của mình.


Hi vọng những gì sau đây sẽ là những gợi ý đơn giản, nhân văn để bạn suy nghĩ về những gì khiến bạn bị mắc kẹt - và thử thoát ra khỏi nó.


Vấn đề 1: Bạn có quá ít ý tưởng


Bạn không biết bài viết tiếp theo, chương tiếp theo, dự án nội dung tiếp theo mình sẽ phải viết gì. Bạn chìm đắm trong mớ bòng bong "tôi không biết" và lòng vòng cố gắng tìm ra mình phải làm gì, làm thế nào để làm điều đó. Bạn cảm thấy như mình không thể nào có được một ý tưởng tốt.


Cách bạn nên làm:

Do dự là chính là nỗi sợ hãi được ngụy trang. Đôi khi cảm giác nghèo nàn về ý tưởng thực sự là FOMO (sợ bỏ lỡ). Bạn không muốn viết và không muốn bắt đầu với bất cứ điều gì bởi vì bạn chỉ muốn viết thứ gì đó sâu sắc có ý nghĩa, cộng hưởng hay viral. Rồi khi bạn không tìm ra nó, bạn nghĩ: Tại sao mình không thể bắt đầu? Bởi vì bạn vẫn đóng chặt cửa cài then, làm gì có ý tưởng nào đi ra hay đi vào.


Đồng ý là bạn cần phải viết tử tế. Nhưng hãy tạm gác nó sang một bên, chơi một trò chơi với ý tưởng đi. Lấy 1 mảnh giấy ra, viết ra 10 ý tưởng ngớ ngẩn nhất (cho câu chuyện, nhân vật, bài luận... của bạn). Sau đó, viết ra tiếp 10 ý tưởng ngớ ngẩn hơn nữa. Viết nhanh mà không chỉnh sửa. Bạn sẽ có 20 ý tưởng. Nếu bạn làm điều này với một người khác, bạn sẽ còn thực hiện nó nhanh hơn nữa. Hãy thử làm nó nhiều lần.


Nhiều người thấy là thử viết thể loại mà họ không thường viết trước đó khiến họ giải phóng được suy nghĩ và xem xét công việc họ đang làm ở một lăng kính khác. Hãy thử nghiệm. Thay vì viết bài thì hãy kể chuyện, thay vì kể chuyện thì hãy làm thơ...


Bắt đầu từ bất cứ đâu. Thành công sẽ được xây dựng từ đó. Ngay cả khi bạn không đi tới cùng những gì bạn đã bắt đầu, ít nhất bạn cũng tạo đà cho mình.


Vấn đề 2: Bạn có quá nhiều ý tưởng


Bạn luôn nghĩ ra quá nhiều ý tưởng và không biết bắt đầu từ đâu... vì vậy bạn thấy mình "lạc trôi". Bạn không biết làm sao để chọn hay đưa ý tưởng tốt nhất và phù hợp nhất. Một lần nữa, FOMO là kẻ thù của bạn, vì bạn sợ bạn sẽ chọn sai thay vì ý tưởng đó sẽ khiến bạn thành công.


Cách bạn nên làm:

Làm chủ sự tập trung của bạn. Khi bệnh nhân vào khoa cấp cứu, họ được phân loại: bệnh nặng nhất cần được ưu tiên chú ý, ít nghiêm trọng nhất sẽ được xem xét sau cùng. Bạn giống như y tá trong phòng cấp cứu vậy, phải học cách phân loại thật tốt và chọn ra được cái nào cần sự chú ý nhất.


Viết ra tất cả những ý tưởng mà bạn thực sự thấy nó khó chọn lựa. Sau đó bạn hãy tự hỏi: Những ý tưởng nào mình có thể để lại mà không khiến mình đau đớn hay mất đi sự thú vị của nó? Ý tưởng nào phải bắt tay vào làm ngay? Ý tưởng nào thể hiện mạnh mẽ nhất các giá trị cốt lõi của mình, có nhiệm vụ xác định rõ nhất mình là ai và mình đại diện cho điều gì? Nếu chỉ được chọn 2, mình sẽ phải chọn cái nào? Mình có thể chọn cả 2 và làm nó cùng lúc không? Nếu có thì làm thế nào?


Vần đề 3: Bạn có quá nhiều ham muốn hoặc mâu thuẫn về trách nhiệm


Có rất nhiều người muốn đọc bài viết của bạn, nhưng bạn bận quá, ít thời gian, nguồn lực hạn chế. Bạn lại cũng cần phải đi chơi, đi học, đi làm, kiếm tiền... Bạn có thể có tất cả không?


Cách bạn nên làm:

Chúng ta thường mắc vào cạm bẫy của tư duy đen trắng, nơi chúng ta tin là lựa chọn luôn có sự hữu hạn. Mỗi người sẽ theo đuổi những lợi ích riêng. Có thể chẳng ai bắt bạn phải viết cả và thật dễ dàng cảm thấy có nhiều thứ quan trọng bạn phải làm hơn là hoàn thành một bài viết. Nhưng điều này không đúng.


Nếu những yếu tố như gia đình, công việc đang ảnh hưởng tới việc bạn viết, hãy thực sự xem xét, trò chuyện và trao đổi xem bạn có thể làm gì đó với thời gian của mình hay không. Khi mình chuyển từ đi làm văn phòng fulltime sang làm việc freelance tại nhà, mình dậy từ 4h sáng và tranh thủ làm việc tới 7h trước khi con trai thứ 2 dậy và sau đó mình phải trông bạn ấy cả ngày, một mình. Mình thấy mình có thể vừa chơi, ngồi cạnh con vừa đeo tai nghe để dạy/coaching với học viên. Thậm chí có những buổi coaching kéo dài 90 phút la 90 phút mình đứng liền tù tì và bế con trai đang ngủ trên tay.


Chúng ta hoàn toàn có thể sáng tạo với thời gian và trách nhiệm của mình. Chúng ta có thể chọn lựa từ bỏ hoặc không để tìm thấy không gian cho việc viết. Và chúng ta chẳng cần xin phép ai cả.


Thông thường chúng ta nghĩ để làm được việc này mình có lẽ phải hủy bỏ những quyết định khác. Đó là tùy chọn và bạn có thể làm cách bạn chưa từng làm trước đây. Bạn không cần phải giải quyết tất cả mọi thứ cùng một lúc. Tiến bộ là quá trình, không phải một bước nhảy vọt.


Chúng ta cũng thường cho rằng những gì mình muốn làm là quá khó khắn. Nhưng nó có thể dễ dàng hơn bạn nghĩ, chỉ cần nghĩ bạn sẽ làm được và cởi mở, bạn sẽ tìm ra cách để làm.


Vấn đề 4: Bạn có những ý tưởng nhưng không biết làm sao để đưa nó ra ánh sáng


Bạn muốn viết một cuốn sách hay là truyện ngắn nhưng lại không biết làm thế nào để bắt đầu.


Cách bạn nên làm:

Hạn chế nói "Tôi không biết làm thế nào" với sai người đi. Hãy nói nó với đúng người cần nói. Hãy tìm một người cố vấn, huấn luyện có thể giúp bạn. Mình đã có hơn 2000 học viên trong đó có khoảng hơn 100 bạn theo đuổi khóa coaching 1:1, một số khá nổi trội về khả năng và một số chậm hơn, nhưng tất cả đều di chuyển về phía trước theo cách của riêng họ, với sự trợ giúp của mình.


Hãy tìm tới những người đã từng làm việc bạn đang muốn làm và hỏi họ làm thế nào để làm được điều đó. Đừng sợ họ khó chịu. Mình không bao giờ cảm thấy khó chịu khi có ai đó nhắn và hỏi mình về cách để trở thành freelance writer hay bắt đầu sự nghiệp freelancer của họ ra sau. Hầu hết mọi người đều thích giúp đỡ, miễn là họ không bị quấy rầy phiền hà quá mức.


Đọc blog, chia sẻ của những người đã có kinh nghiệm. Hẹn gặp họ hoặc thậm chí đề nghị được học họ.


Vấn đề 5: Bạn sợ viết những gì bạn cần viết nhất


Nghe thật loằng ngoằng nhưng bạn sẽ thấy nó loằng ngoằng vì không dám đối mặt với nó. Bạn bị lo lắng những gì mình viết ra liệu có hợp pháp hay phù hợp về mặt đạo đức với những người khác không. Chúng ta có thể dạy tốt nhất về những gì chúng ta cần nhất trong quá trình tìm hiểu. Có nghĩa là chúng ta sẽ viết những gì chúng ta cần nhất để đọc. Viết sẽ trở nên khó khăn nhất khi chúng ta chống lại những gì chúng ta biết mình phải nói, chống lại việc khám phá cảm xúc chúng ta muốn khám phá hoặc chống lại cảm giác đau đớn khi dám nói ra sự thật.


Sự đề kháng cảm xúc sẽ tạo ra sự đề kháng sáng tạo.

Cách bạn nên làm:

Viết trước đã, lo lắng để phần sau. Bạn không thể viết rồi giữ lại vì bạn đang là một cây viết. Bạn sẽ viết những gì cần phải được viết, cảm nhận những gì cần cảm nhận và chỉ sau khi bạn đã làm điều đó, bạn mới nên suy nghĩ về cách bạn muốn làm cho câu chuyện của mình công khai như thế nào. Hãy tác quy trình sáng tạo khỏi mối quan tâm về kết quả và tin tưởng cho tới khi xem xét kết quả bạn sẽ được tư vấn hoặc có một quyết định đúng đắn sau.


Đôi khi là rất hữu ích hoặc cần được hỗ trợ về mặt cảm xúc - từ các thành viên gia đình, bạn bè hoặc một nhà trị liệu - khi bạn viết về những điều đau đớn.


Vấn đề 6: Bạn đang chán nản


Đôi khi chúng ta rơi vào trạng thái trầm cảm lâm sàng mà chúng ta không biết. Khi mình còn trẻ hơn, cũng có lúc bị rơi vào trạng thái chán nản và mình đã từng tin rằng việc chán nản đó có thể dẫn tới những cảm xúc và viết ra tốt hơn. Nhưng thật ra, những khi chán nản, viết ra mang tính chữa lành nhiều hơn là có thể hoàn thiện một cách hoàn chỉnh một bài viết, bởi vì những bài viết viết ra trong những lúc đó chẳng gửi đi đâu để đăng được cả.


Cách bạn nên làm:

Hãy tập trung vào tinh thần của mình trước để cải thiện nó. Nếu bạn đã chán nản lâu hơn 1 vài tuần, nên tìm và thăm khám tâm lý để điều trị. Những bài viết của bạn sẽ cảm ơn bạn vì điều này.


Vấn đề 7: Bạn là người quá cầu toàn, bị mắc kẹt trong địa ngục sửa đổi


Bạn không thể tiến lên chút nào vì quá bận rộn phải hoàn thiện tác phẩm của mình. Nhưng có một sự khác biệt lớn giữa: biên tập sửa đổi và sự mày mò. Biên tập là sửa đổi cấu trúc, tổng thể hoặc từng đoạn văn cũng như lựa chọn ngôn ngữ, từ ngữ hay quan điểm. Sự mày mò, tọc mạch là khi bạn dừng lại quá lâu ở một từ, một câu rồi dừng mãi ở đó trong khi sự ảnh hưởng tới tổng thể bài viết của nó thì chẳng có nhiều. Bạn có thể bị mắc kẹt ở cả 2, kết quả là bạn không bao giờ công khai được bài viết hay gửi đi vì bạn cảm thấy mình không bao giờ hoàn thành.


Cách bạn nên làm:

Chủ nghĩa hoàn hảo cũng là một dạng sợ hãi ẩn dấu. Bạn cần thời gian để thừa nhận sự sợ hãi. Bạn cần nhận ra mình đang ở trong danh sách những người có cùng một nỗi sợ - sợ việc mình làm không đủ tốt. Hãy chia sẻ kế hoach, dự định của bạn cho một nhóm hay một người bạn và yêu cầu họ đốc thúc bạn để bạn có trách nhiệm hơn.


Trong thế giới nguy hiểm này, nỗi sợ hãi tìm cách bảo vệ chúng ta, nhưng có rất ít nguy hiểm thực sự trong thế giới viết lách này. Dù bạn có bị từ chối thì nó cũng không gây đau đớn thái quá đâu. Bạn càng sớm chấp nhận rằng có người sẽ thích bạn, có người không, và ai cũng vậy thôi là điều hoàn toàn bình thường thì bạn sẽ sớm có thể bắt đầu.


Bạn tất nhiên vẫn có thể sợ, hãy viết cho nó một lá thứ. Thực tế là ngồi xuống và viết nó ra sau đó bạn đọc nó với sự cởi mở, hãy để nỗi sợ hãi nghe được bạn, bạn cũng không cần phải giết nó đi mà bạn thừa nhận nó ở đó. Chấp nhận rồi chúng ta tiếp tục di chuyển về phía trước. Đó cũng chính là định nghĩa của lòng can đảm.


Muốn tránh thất bại thì đừng bao giờ cố gắng.


Vấn đề 8: Bạn đang đi sai đường


Một số người muốn trở thành cây viết "tranh thủ" bên cạnh nghề nghiệp chính của họ, chẳng hạn như giáo viên, biên tập hay kinh doanh. Hãy xem lại sự lựa chọn của mình. Nghề nghiệp chính của bạn có bổ trợ gì cho nghề viết không hay chỉ làm bạn mất tập trung và ngược lại?


Cách bạn nên làm:

Hãy nhìn nhận một cách nghiêm túc và rõ ràng về những gì bạn đang làm và những gì bạn muốn làm. Chúng có xứng đáng không? Chúng đang khác nhau thế nào? Nếu nó là 2 con đường quá xa nhau và khác biệt, bạn cần phải cân nhắc mình có tiếp tục hay không.


Giống như nhiều phiền nhiễu gây ra trong quá trình viết, chúng ta hay đổi lỗi cho khả năng của bản thân và sợ hãi mình chẳng đi tới đâu. Đúng, nếu chỉ biết đổ lỗi và sợ hãi thì bạn không đi tới đâu cũng là điều dễ hiểu, thậm chí hiển nhiên.


Đôi khi bạn nghĩ "Ôi chắc mình không thể kiếm tiền được với chuyện viết lách đâu" khi mà bạn mới chỉ thực sự nhúng một ngón chân cái vào lĩnh vực này. Chúng ta thấy viết có ý nghĩa với bản thân nhưng không thực sự muốn làm tốt nó. Hoặc là không dành thời gian, sự kiên trì để rèn luyện nó. Nếu dây là bạn, hãy suy nghĩ về định nghĩa của chính mình và rất có thể nó chính là lý do tạo ra thất bại.


Vấn đề 9: Bạn tự nói những điều tiêu cực với chính mình


"Chắc chẳng ai đọc bài mình đâu" hay "Mình làm sao có thể xuất bản một cuốn sách", thậm chí "Ai cũng viết về chuyện đó rồi, mình chẳng thể viết hay hơn được"... Tiếng nói tiêu cực bên trong chính là tấm chắn của một cuộc sống sáng tạo. Nó là một trong những lực lượng ăn mòn năng lượng và sức sáng tạo, nếu muốn viết bạn phải chiến đấu với nó. Chúng là chủ của bộ não và cơ thể mình, chúng ta phải nhận ra những câu chuyện mà chúng ta tự dựng lên hay huyễn hoặc rồi dẹp tan chúng.


Cách bạn nên làm:

Hãy viết ra những điều tiêu cực, xấu hổ, mất tập trung, tức giận mà bạn đang nói với chính mình. Rồi, giờ hãy nghĩ xem nếu bạn nói những điều này với những người bạn quan tâm hoặc một đứa trẻ khi mà họ đang cố gắng làm công việc của họ. Đôi khi chúng ta không tự hiểu được câu chuyện của chính mình đang phá hoại bản thân ra sao cho tới khi ta tưởng tượng mình đối xử như thế với người khác.


Nếu tiếng nói tiêu cực tiếp tục bật lên khi bạn viết, hãy tự hỏi mình "Có điều gì tích cực hơn mình cần nghe không?". Nếu chưa thể tự nói với bản thân, bạn có thể nhờ người bạn thân làm việc này cho bạn. "Thuần hóa" tiếng nói tiêu cực không phải chuyện một sớm một chiều nhưng cuộc sống của bạn sẽ cải thiện rất nhiều khi bạn bỏ qua những thông điệp dễ gây tổn thương cho tâm trí của mình.


Vấn đề 10: "Mình chắc không bao giờ viết tốt được như họ"


Bệnh ghen tị là bệnh của writer. Trước đây khi bài viết của mình không được chọn mà đồng nghiệp được chọn (hồi còn đi làm PR nội bộ cách đây 10 năm), trong mình thực sự dấy lên sự ghen tị khiến mình cảm thấy đau đớn, tủi hộ và cảm giác lãng phí.


Cách bạn nên làm:

Ngưng nhìn xung quanh đi. Mình biết nói điều này thôi chẳng bao giờ là đủ vì sẽ luôn có người nào đó ngoài kia mà bạn cảm thấy họ đang làm tốt hơn mình. Có lúc mình tự xoa dịu bằng cách "nhưng có những người cũng viết tệ hơn mình" nhưng đó là cách hoàn toàn sai lầm. Để thực sự cải thiện chuyện này, chúng ta phải ngừng so sánh hoàn toàn, dù là hơn hay kém. Chỉ khi đó bạn mới thôi đau đớn và tiến lên phía trước.


Có một câu hỏi mình thường đặt ra cho học viên ở những bài học đầu tiên trong khóa coaching 1:1 là VÌ SAO BẠN VIẾT. Không phải ngẫu nhiên mình đặt ra câu hỏi này một cách bâng quơ và muốn họ nghĩ về nó. Có nhiều lý do khác nhau nhưng quan trọng là các bạn mỗi người lại có những mục đích khác nhau. Đa phần là muốn lan tỏa những kiến thức hoặc đồng cảm, giúp đỡ người khác thông qua ngôn từ. Điều đó chẳng phải quá tốt đẹp hay sao? Vậy thì cứ làm nó bằng tất cả khả năng và sự chân thành của mình đi, bạn sẽ nhận về quả ngọt mà không cần phải so sánh mình với bất cứ ai.


Sẽ luôn có người đọc bài bạn viết và cần những bài viết đó nếu như nó chứa đựng sự chân thành, trung thực và giá trị. Họ có thể không nói ra không có nghĩa là họ không trân trọng bạn. Vậy nên cứ làm đi đã, đừng nghĩ nhiều.


Vấn đề 11: Bạn không thể chấp nhận được việc bị từ chối


Bị từ chối là đau khổ. Chẳng ai vui vẻ gì khi bị từ chối cả và nó có thể là tảng đá lớn khiến bạn không còn muốn viết. Chúng ta bị từ chối vì nhiều lý do - sai thời điểm, nền tảng không phù hợp, không đúng đối tượng độc giả... nhưng chúng ta lại luôn nghĩ đó là do bài viết. Chúng ta lên án bài viết rồi đổ lỗi cho khả năng của bản thân. Dù bạn muốn hay không, nếu đã muốn viết lách chuyên nghiệp, hãy chấp nhận từ chối là một phần không thể thiếu. Và bạn vẫn phải tiếp tục bước đi, để thay đổi bất cứ thứ gì cho nó tốt hơn thì bạn mới tiến bộ được chứ không phải là dừng lại. Tất cả những cây viết đại tài trên thế giới này đều là những người bị từ chối, thậm chí bị từ chối rất nhiều lần.


Cách bạn nên làm:

Tiếp tục viết và gửi đi. Nghe có vẻ sai sai nhưng số lượng trong trường hợp này rất có giá trị với bạn: ném bóng càng nhiều lần thì cơ hội trúng càng cao.


Hãy tham gia một hội nhóm cho các cây viết (thử tìm nhóm Writer's Connect của Writerslife.net nhé) và bạn sẽ được chia sẻ, đồng cảm rất nhiều. Bị từ chối chẳng liên quan gì đến chuyện bạn có thể trở thành cây viết hay không. Đừng cố gắng chống lại nỗi đau bị từ chối. Hãy thừa nhận đi. Hãy chia sẻ và nói ra sự thất vọng của bạn. Nhưng sau đó phải đứng dậy, phủi bụi và tiếp tục lên ngựa.


Vấn đề 12: Bạn nghiện mạng xã hội hoặc thứ gì đó tương tự

Có nghiên cứu cho thấy chúng ta mất 20 phút để trở lại nhiệm vụ của mình với sự tập trung cao nhất sau mỗi lần kiểm tra email. Với mạng xã hội có lẽ cũng vậy thôi. Nếu cứ vừa viết vừa lướt mạng thì bạn biết bạn sẽ đi tới đâu rồi đó.


Cách bạn nên làm:

Những chiến lược này có thể sẽ giúp bạn duy trì sự tập trung và tránh được những phiền nhiễu từ internet.

  • Nghiên cứu trước khi viết. Nếu nghiên cứu trong quá trình viết, bạn cứ lật qua trang này tới trang khác, nhiều khả năng bạn bị lan man vào những hướng khác nhau rồi tìm thấy điều mới và lại tiếp tục tập trung vào nó. Nếu trong trình viết bạn thấy mình cần phải bổ sung thêm ý, hãy take noted lại rồi đi tiếp, sau đó quay lại tìm kiếm sau.

  • Tắt bớt các ứng dụng internet đi. Nếu tắt trình duyệt không được, hãy ngắt luôn internet hoặc rút modem của bạn đi, thậm chí đi đâu đó không có wifi và viết. Internet vẫn ở đó, bạn có thể quay lại khi đã viết xong.

  • Sử dụng ứng dụng giúp tập trung hơn như writeroom... Có nhiều phần mềm viết văn bản và chặn những thứ khác từ máy tính của bạn.

  • Tắt mọi thứ: email, điện thoại, trò chơi...

  • Tắt radio, tivi hay tiếng ồn khác

  • Dọn dẹp bàn làm việc đi, thị giác lộn xộn tạo sự phân tâm tiềm thức.

  • Bật chế độ Không làm phiền

  • Nghỉ ngơi, không quá nhiều cũng không quá ít. Di chuyển xung quanh khoảng 5 phút sau mỗi giờ ngồi viết rồi lại quay trở lại.

  • Biết mình cần gì để lấy lại năng lượng làm việc. Với mình có thể là đi bộ vào rừng.



Khi tất cả những điều trên đều không phải là vấn đề của bạn? Hoặc bạn đã thử mà không thành công?

  • Hãy tham gia một khóa học. Nó thực sự sẽ giúp củng cố bạn. Bạn có thể tìm hiểu các khóa học online của mình tại courses.linhphan.co hoặc là đăng ký coaching 1:1 với mình tại linhphan.co/coaching

  • Hãy tham gia những workshop, những buổi chia sẻ và kết nối với các cây viết khác nhiều hơn

  • Hãy biết ơn những gì bạn đang làm, ăn mừng khi đạt được những mục tiêu dù nhỏ

Chúc các bạn thành công và hãy comment để mình biết nếu bạn đang gặp các vấn đề tương tự, cách mà bạn vượt qua hoặc đối mặt với nó nhé!


​ĐĂNG KÝ NHẬN BÀI VIẾT MỚI.

Cảm ơn bạn đã theo dõi và đọc các bài viết của Linh. Bạn có thể để lại tin nhắn tại đây hoặc email cho Linh tới linhphan87@outlook.com

Viết & Kiếm tiền từ viết 

Tâm lý trẻ nhỏ

Làm cha mẹ ​nhẹ nhàng 

Better Writing

Freelance Biz

Better Influence

​Book Writing

LINKS